دلار از ۲۲۰ هزار تومان عبور کرد؛ پشت پرده جهش نرخ ارز چیست

ارزش ریال در بازار آزاد ایران بار دیگر به پایین‌ترین سطح خود رسید و قیمت دلار در روز چهارشنبه ۱۱ شهریور ۱۴۰۵ برای نخستین‌بار از مرز ۲۲۰ هزار تومان عبور کرد. همزمان یورو به بالای ۲۵۵ هزار تومان و پوند انگلیس به بیش از ۲۹۷ هزار تومان رسید و بازار ارز شاهد ثبت رکوردهای تازه بود.

به گزارش آوای جنوب، بازار ارز ایران روز چهارشنبه ۱۱ شهریورماه ۱۴۰۵ برابر با ۲ سپتامبر ۲۰۲۶ شاهد ثبت یک رکورد تازه بود و قیمت دلار در بازار آزاد از مرز ۲۲۰ هزار تومان عبور کرد.

بر اساس نرخ‌های منتشرشده در همان روز، هر دلار آمریکا در مقاطعی به حدود ۲۲۰ هزار و ۲۰۰ تومان رسید؛ رقمی که نسبت به هفته قبل نیز رشد قابل توجهی را نشان می‌دهد. برخی گزارش‌های بازار، افزایش حدود ۹ تا ۱۰ درصدی نرخ دلار در یک هفته را ثبت کرده‌اند.

افزایش نرخ ارز تنها به دلار محدود نماند. قیمت یورو از ۲۵۵ هزار تومان عبور کرد و پوند انگلیس نیز به محدوده ۲۹۷ هزار تومان رسید.

چرا دلار دوباره رکورد زد؟

در گزارش‌های منتشرشده درباره بازار ارز، عوامل مختلفی برای افزایش نرخ دلار مطرح شده است. خبرگزاری فارس، تشدید تنش میان ایران و آمریکا و افزایش انتظارات تورمی را از عوامل مؤثر بر روند صعودی نرخ ارز عنوان کرده است.

در چنین شرایطی، افزایش نگرانی‌ها درباره آینده اقتصاد و تداوم فشارهای خارجی می‌تواند بر تقاضا برای ارز و سایر دارایی‌های جایگزین اثر بگذارد و باعث افزایش نوسان در بازار شود.

همزمان، موضوع تحریم‌های آمریکا و شرایط درآمدهای ارزی کشور نیز بار دیگر در کانون توجه قرار گرفته است.

اختلاف روایت درباره درآمدهای نفتی

در روزهای اخیر درباره وضعیت درآمدهای نفتی و منابع ارزی کشور نیز اظهارات متفاوتی مطرح شده است.

عبدالناصر همتی، رئیس کل بانک مرکزی، در اظهارنظری که به آن استناد شده، درباره وضعیت درآمدهای نفتی سخن گفته است. در مقابل، وزارت نفت اعلام کرده وصول ارز حاصل از فروش نفت در چهار ماه نخست سال به ۷.۵ میلیارد دلار رسیده و نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۱.۵ برابر شده است.

بنابراین میان روایت‌های مطرح‌شده درباره وضعیت درآمدهای ارزی تفاوت وجود دارد و ارقام مربوط به درآمد، وصول ارز و منابع قابل استفاده باید بر اساس آمار رسمی و قابل مقایسه بررسی شود.

ریال در یک هفته چه میزان افت کرد؟

بر اساس برخی داده‌های منتشرشده، دلار در یک هفته منتهی به ۱۱ شهریور حدود ۹.۲۸ درصد افزایش قیمت داشته است. این افزایش، به معنای کاهش قدرت خرید ریال در برابر دلار و ثبت سطح تازه‌ای در بازار آزاد است.

روند یک‌ساله نیز از کاهش قابل توجه ارزش ریال حکایت دارد؛ با این حال، میزان دقیق افت ارزش پول ملی به نرخ مبنا، تاریخ مقایسه و نوع بازار مورد استناد بستگی دارد و باید با همان معیار سنجیده شود.

رکوردشکنی همزمان دلار، یورو و پوند

رکوردهای جدید در بازار ارز تنها مربوط به دلار نبود. بر اساس نرخ‌های گزارش‌شده در ۱۱ شهریور:

این ارقام مربوط به بازار آزاد است و با نرخ‌های رسمی یا تجاری بانک مرکزی تفاوت دارد.

واکنش بانک مرکزی به افزایش نرخ ارز

همزمان با ثبت این رکورد، عبدالناصر همتی، رئیس کل بانک مرکزی، از آمادگی این بانک برای عرضه ارز در بازار خبر داده و بنا بر گزارش‌های منتشرشده، امکان عرضه تا ۲ میلیارد دلار برای مدیریت بازار مطرح شده است.

در مجموع، عبور دلار از مرز ۲۲۰ هزار تومان بار دیگر حساسیت بازار ارز نسبت به تحولات سیاسی، انتظارات تورمی و چشم‌انداز منابع ارزی را نشان می‌دهد؛ موضوعی که می‌تواند در روزهای آینده نیز بر قیمت ارز و به تبع آن بر قیمت بسیاری از کالاها و دارایی‌ها اثرگذار باشد.